Stel: een klant wil een factuur van 4.500 euro contant afrekenen. Vroeger telde je het geld, gaf je een kwitantie en was de zaak rond. Sinds 1 januari 2026 mag dat niet meer. Veel ondernemers weten het nog niet, en dat is riskant, want de wet is allang van kracht en de eerste boetes worden al uitgedeeld.
Het gaat om een wijziging van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft), en die raakt iedereen die goederen verkoopt: van de garagehouder tot de meubelzaak en de groothandel. In maart beantwoordde minister Heinen van Financiën nog Kamervragen over de gevolgen van de wet voor de exportsector, dus het onderwerp staat allesbehalve stil. Reden genoeg om even scherp te krijgen wat er precies van je wordt verwacht.
Wat er sinds 1 januari precies verandert
Contante betalingen van 3.000 euro of meer voor goederen zijn verboden. Niet alleen bij aankoop in een winkel, ook bij handel tussen bedrijven onderling. Betaal je 2.999,99 euro, dan mag het nog gewoon in briefjes. Kom je daarboven, dan moet het digitaal: een pinbetaling, overboeking of iDEAL-link.
Het maakt niet uit of je het bedrag opsplitst. Een rekening van 7.500 euro in drie termijnen van 2.500 euro laten betalen valt volgens de wet ook onder het verbod, omdat het om één samengestelde transactie gaat. De Rijksoverheid is daar duidelijk over: de grens geldt per transactie, niet per betaalmoment.
Voor wie geldt dit, en voor wie nog niet
Het verbod raakt beroeps- of bedrijfsmatige handelaren in goederen. Verkoop je diensten, zoals advies, een verbouwing of een abonnement, dan mag je klant voorlopig nog gewoon contant afrekenen. Die uitzondering verdwijnt overigens ook: vanaf 10 juli 2027 gaat het verbod ook voor dienstverleners gelden. Wie nu al zijn boekhouding en betaalproces daarop inricht, hoeft dan niet nog een keer om te schakelen.
Voor betalingen tussen particulieren verandert er niets. Verkoop je privé je oude auto aan de buurman voor 4.000 euro, dan mag dat nog steeds contant. Zodra je dat als ondernemer of via je bedrijf doet, geldt de grens wel.
Wie er toezicht op houdt en wat een overtreding kost
Toezicht ligt bij de Dienst Financieel-Economische Integriteit. Bij een overtreding riskeer je een bestuurlijke boete, en bij herhaling of bij een duidelijk vermoeden van witwassen kan het ook strafrechtelijk worden opgepakt. Voor een mkb-bedrijf hoeft het niet eens om een bewuste overtreding te gaan: als je gewoon niet wist dat een klant boven de grens contant wilde afrekenen en je hebt het geld aangenomen, sta je alsnog fout.
Daarom is het slim om nu al een vaste regel in je bedrijf te hangen: vanaf 3.000 euro accepteer je geen contant geld meer, punt. Zet het desnoods op je offertes en facturen, zodat een klant het al ziet voordat hij met een tas geld komt aanzetten.
Waarom juist het mkb dit voelt
Grote retailketens werken toch al bijna volledig digitaal, dus voor hen verandert er weinig. Het is vooral de kleinere ondernemer die er tegenaan loopt: de autohandelaar die een gebruikte auto verkoopt, de horlogezaak, de aannemer die materialen doorverkoopt, of de groothandel waar klanten gewend waren om met een envelop cash langs te komen. Juist in branches waar grote bedragen relatief normaal zijn, zoals de autobranche, sieraden en kunst, controleert de DFEI extra streng. Dat komt niet uit de lucht vallen: die sectoren golden al langer als gevoelig voor witwassen via contant geld.
Een concreet voorbeeld. Een garagebedrijf verkoopt een occasion van 6.000 euro. De koper biedt aan om de helft nu contant te betalen en de rest over twee weken, ook contant. Dat lijkt onschuldig, maar omdat het om één auto en één koopovereenkomst gaat, telt de wet dit als een samengestelde betaling van 6.000 euro. Beide delen zijn dan illegaal, ook al blijft elk bedrag onder de grens. De enige juiste oplossing is een bankoverschrijving of pin voor het volledige bedrag, of in elk geval voor het deel boven 3.000 euro.
De acceptatieplicht die er nog aan komt
Er ligt tegelijk een tegenovergesteld wetsvoorstel klaar: de Wet chartaal betalingsverkeer moet winkels en horeca juist verplichten om contant geld tot 3.000 euro te blijven accepteren, zodat mensen zonder bankpas niet in de kou blijven staan. Het kabinet werkt nog aan uitzonderingen, bijvoorbeeld voor onbemande tankstations en online bestellingen. Verwacht wordt dat deze acceptatieplicht in 2027 ingaat. Kortom: minder cash boven de grens, maar een hardere garantie dat je eronder gewoon cash moet blijven aannemen.
Dit regel je deze week nog in je bedrijf
Loop je kassasysteem en je facturatieproces na. Staat er nergens meer "contant" als betaalmogelijkheid bij bedragen boven 3.000 euro? Pas dat aan. Bespreek het ook met je personeel aan de balie, want zij zijn degenen die het geld daadwerkelijk aannemen. Twijfel je of een klant onder de grens probeert te blijven door te knippen en te plakken, meld dat dan intern en weiger de betaling.
Wie zijn financiën sowieso op orde wil hebben, kan dit meteen combineren met een check van de gewijzigde zelfstandigenaftrek en, als je twijfelt of je juridisch alles dichtgetimmerd hebt, een gesprek met een ondernemingsrecht advocaat. En als je door de nieuwe regels tegen extra kosten voor betaalsystemen aanloopt, is het de moeite waard om te kijken of je nog in aanmerking komt voor de SLIM-subsidie.